Rakkoc.Com Recep Akkoç / Rakkocun Yazıtları

24Ağu/170

Bulut işlemleri ve çeşitleri

Merhabalar sevgili okurlarım. Kötü komşu insanı ev sahibi yapar ilkesinden başlayarak şirketime bir sistemci almak istememe mi kendime araştırma konusu yaptım. Son günlerde bir çok datacenter ile görüşmedeyim. Oracle satın alması, Ebi, Radore, Koçsistem vb. veri merkezleri üzerinden hizmet alımı gibi noktalarda hep bulut sistemler, bulut işletmeni gibi başlıklar altında Iaas, Paas, Saas gibi 3 terim ile karşılaşmaktayım.

İyi güzel teknolojiler ama aslen sistemci olmayan birisiyim ve bu konularda çok uzağım ama iş sonuçta teknoloji. Mantık ve Sistem bilgisinin temeli mevcut. O zaman sıra go-ogle demeye kalıyor.

Peki ilk bulut bilişim nedir den başlayacak olursak;

Bulut Bilişim (Cloud Computing), kullanıcıların yerel konumlarında yazılım, veri erişimi veya servis altyapısı gerekmeksizin alınacak ihtiyacın hizmet olarak sağlanmasıdır. Bulut Bilişim hizmetinde karşımıza On-Premises, Infrastructure as a Service (IaaS), Platform as a Service (PaaS), Software as a Service (SaaS) (bazi kaynaklar da da Solution as a Service olarak geçmektedir.) olarak 4 terim çıkmaktadır.

On-Premises bulut olmayan kendi sunucularınızda ki uygulama durumudur.

İngilizcesi Software as a Services (SaaS) olan Yazılım hizmeti, kullanıcıların ihtiyaç duyduğu CRM, ERP, finans ve muhasebe yazılımları gibi programları bulut üzerinde sağlar.
Farklı lokasyonlarda faaliyet gösteren firmalar için SaaS ekstra yazılım maliyeti oluşturmayarak ciddi ekonomik avantaj sağlar. SaaS için en uygun örnek Gmail’dir. Google’ın sunduğu bu hizmet ile mail gönderebilir, dokümanlarınızı düzenleyebilir ve dosyalarınızı yedekleyebilirsiniz. Yazılım bilginiz olmasa dahi tüm işlemlerinizi gerçekleştirebilirsiniz.

İngilizcesi Platform as a Service (PaaS) olan Platform hizmeti,  uygulama geliştiricilere donanım ve yazılım katmanları sunarak projelerini geliştirme imkanı sağlar.
Bu hizmet sistem yönetimi, işletim sistemi, programlama dili ortamı, veri tabanı vs. gibi platformlar sunar. Sistem yönetimi hizmet sağlayıcı tarafından gerçekleştirildiği için siz sadece uygulamaları ve verilerinizi yönetirsiniz. Örneğin PHP ile bir yazılım kodladınız. Kodladığınız yazılımın SQL ve web sunucu altyapısı ile uğraşmak zorunda kalmazsınız. PaaS, sadece yazılımınızın çalışması gereken platformları sağlar.

İngilizcesi Infrastructure as a Service (IaaS) olan Altyapı hizmeti, Bulut Bilişim’in en temel hizmetidir. IaaS ile sanal sunucu oluşturulup kullanıcılara bulut sunucu hizmeti sunulmaktadır.
Bulut altyapısı ile sanal sunucu kaynakları size özel olarak tahsis edilir. Aslında baktiğınızda sanal sunucu kiralamak gibidir. IaaS ile esnek altyapıya sahip olursunuz. Örneğin yemek kartı işi yapan bir firmanın sistemi öyle yemeği arasında yoğunlaşır ve sunucu kaynak ihtiyacı artar. Kullanılan kaynaklar, Bulut Bilişim’in esnek yapısından faydalanılarak istendiği zaman arttırılıp/azaltılabilir. Bu sayede bu sunucunun CPU ve Memory (RAM) ihtiyacı gün içinde arttığı zaman boyunca arttığı tutar kadar faturalandırılınır.

Amazon(AWS), Google(Cloud Platform), Microsoft(Azure), IBM(SoftLayer, Bluemix) gibi büyük firmaların bulut hizmetlerindeki servis katmanları birbirleriyle aynı mantıktadır. Amaç katman katman olan bu yapıların geliştiriciden soyutlanarak herkesin rahatça kullanabileceği ortamlar oluşturmaktır. Aşağıda bu sorumlulukların kimin sorumluluğunda olduğunu anlatan bir resim görmektesiniz.

Toparlayacak olursak;

On-Premises: Yazılımlarınızın sizin veya firmanın bilgisayarlarına yüklendiği kısımda tüm katmanların sorumluluğu sizin ekibinizin üzerindedir. Bir sistem ekibiniz olması gerekir. Bu sistem ekibi sunucuları, veritabanlarını, güvenliği, network’ü bilmesi ve kurması gerekmektedir. Veritabanının yedeklerinin alınmasını sağlaması, işletim sisteminin güncel sürümlerinin yüklenmesini sağlaması gerekmektedir. Ayrıca sistem ekibinin JVM, dll, plugin gibi yazılımın ihtiyacı olan Run-Time sisteme kurmaları gerekmektedir. (Benim gibi eski kafalılar için her şeyini senin yönettiğin sunucu)

Infrastructure As A Service: Size bulut üzerinden sanal Compute, Storage, Networking satıldığı, kiralandığı bulut hizmeti olarak düşünebilirsiniz. Bilgisayar, Disk ve Network kartları almak yerine bunları Sanal olarak bulut’tan kiralayıp üzerine istediğiz işletim sistemini kurup yolunuza devam edebilirsiniz. (Yine benim gibi eski kafalılar için VPS veya DigitalOcean gibi bir yerden alacağınız standart OS'siz makine, OS kurulu da alsanız yönetimi patch, update upgrade gibi unsurları sizin yönettiğiniz versiyon)

Platform As A Service: Bulut üzerinde direk bir java, ruby, node uygulaması geliştirmek istiyorsunuz ve işletim sistemi, network, sunucu gibi sistemler ile uğraşmak istemiyorsunuz, Sadece uygulamanızı geliştirmek ile uğraşıyorsunuz sonrada uygulamanızın run-time dosyalarını ilgili platforma atıp çalışmasını sağlıyorsunuz. (Eski kafalı hali Web Hosting almak ve dosyaları host'a upload etmek)

Software As A Service: Uygulamaların bulut’tan hizmet vermesine SaaS denir. Kullanıcılar sadece uygulama arayüzlerine erişebilir. Kendilerine ait bilgileri bu yazılımlara girerek, bilgilerini bulut üzerinde saklar ve buradan kullanırlar. (Etliye sütlüye karışmadan uygulamayı kullanmak - kiralamak Gmail, GoogleDocs, Evernote uygulamalar SaaS olarak düşünebiliriz.)

Referanslar :
Radore
Medium